reklama
Koinotda juda katta miqdorda oltin va platina manbai topildi

Koinotda juda katta miqdorda oltin va platina manbai topildi

Tarix davomida insoniyat 161 ming tonnaga yaqin oltin qazib oldi. Ushbu metall uning xususiyatlari va tashqi ko'rinishi uchun qadrlanadi. Biroq, uning noyobligi uni qiymatini oshiradi. Platina bundan ham qimmatbaho material hisoblanadi. Ma'lum bo'lishicha, bu ikkala metal ham Olamda juda katta miqdorda "tug'ilishi" mumkin.
Yulduz qarigan sari supernovaga o'tishi yoki neytron yulduziga aylanishi mumkin. Ikkinchi holda, u ancha kamayadi, avvalgidek og'ir bo'lib qoladi. Bu ichidagi moddaning zichligini oshishiga olib keladi. Olimlarning fikriga ko'ra, 1 choy qoshiq neytron yulduzi 1 milliard tonnani tashkil qiladi. Faqatgina ajoyib bosim bunday ob'ektni qulashdan saqlaydi. Ammo shunday bo'ladiki, neytron yulduzi qo'shnisi yoki qora tuynuk bilan to'qnashadi.

Ushbu hodisa kilonova deb nomlanadi va juda kam uchraydi, ammo allaqachon astronomik teleskoplar linzalariga urilgan. To'qnashuvdan sal oldin neytron yulduzlaridan uzilib, zich bo'laklar buluti paydo bo'ladi. Ikkita kosmik yoritgichning portlashi supernovadagi kabi kuchli emas, ammo nazariy jihatdan kilonova yangi yulduz tug'ilishidan ming marta yorqinroq bo'lishi mumkin.

Ammo neytronlarga boy bo'laklar ichida juda ko'p miqdordagi og'ir elementlar, shu jumladan oltin va platinaning yuzlab massasi yaratiladi. 2020 yil 17-avgustda kilonova 130 million yorug'lik yili uzoqlikda joylashgan NGC 4493 galaktikasida kuzatildi. Astronomlarning ta'kidlashicha, bunday portlashlar olamdagi oltin va platina manbai hisoblanadi.

Manba: slashgear.com